Battle of Vienna (1683), embossed on the wall of Wilanów Palace in Warsaw

Wilanów Palace

The best place to start exploring the complex is Wilanów Palace. Its highlights include the two-storey Grand Entrance Hall, the Grand Dining Room, and the Gallery of Polish Portraits, featuring a collection of paintings from the 16th to 19th centuries. Note the so-called ­coffin portraits – a very Polish feature – that are images painted on a piece of tin or copperplate personifying the deceased, then attached to the coffin during the funeral. The exterior of the palace is adorned with impressive murals, including a 17th-century sundial with a bas-relief of Chronos, god of time. As guides are expensive, you might be better off picking up an audio-guide (6zł).

Anna Branicka-Wolska

Anna Branicka-Wolska wywodzi się ze słynnego rodu Branickich i jest ostatnią dziedziczką Wilanowa. 

Rodzina arystokratki przed wojną spędzała czas na polowaniach, a obiady spożywała w towarzystwie polityków i generałów. Po wojnie Wilanów, który jeszcze do niedawna był jej domem, przeszedł na własność państwa. Arystokratka musiała się przystosować do nowej rzeczywistości:

Chodziłam do świetnych szkół, zwiedziłam z rodzicami trochę Europy, należałam do jednego z najzamożniejszych rodów w Polsce. A potem przez więzienie w Rosji, zesłanie, trafiłam do Krakowa, gdzie żywiłam się w jadłodajni dla najuboższych - powiedziała Branicka-Wolska w rozmowie z "Newsweekiem".

Korczak

Urodziła się w 27 listopada 1924 r. jako druga córka Adama Branickiego herbu Korczak i Marii Beaty Antoniny Potockiej herbu Pilawa. Przed II wojną światową uczęszczała do Gimnazjum Żeńskiego im. Wandy z Posseltów Szachtmajerowej. Mieszkała w Pałacu w Wilanowie, którego właścicielem był jej ojciec.

Arystokratka musiała uporać też się z piętnem Targowicy: w 1779 r. Franciszek Ksawery Branicki, Stanisław Szczęsny Potocki i Seweryn Rzewuski, sprzeciwiając się Konstytucji 3 maja, podpisali konfederację targowicką. Stała się ona pretekstem do II rozbioru Polski.

W 2010 r. Anna Branicka-Wolska została odznaczona Legią Honorową za uratowanie życia francuskiemu oficerowi, którego w czasie II wojny światowej ukrywała w Wilanowie.

Branicka zdaje sobie sprawę, że nie odzyska już Wilanowa, jednak trudno jest jej się z tym pogodzić:

Moja rodzina prawdopodobnie nie odzyska Pałacu w Wilanowie, bo został on uznany za dobro narodowe. Jak widać, nie przeszkadza to robić z Wilanowa domu weselnego. Nie zachwyca mnie ten pomysł. Co innego wynajęcie sali na odczyt czy koncert, ale wesele? - powiedziała w rozmowie z "Gazetą Wyborczą".